Wprowadzanie lokomotyw spalinowych na polskie tory rozpoczęło się na szerszą skalę w latach 50. i 60. XX wieku, stopniowo zastępując parowozy. Kluczowymi maszynami stały się popularne manewrówki z rodziny SM42 (tzw. "stonki") oraz maszyny liniowe, takie jak SP/SU45 i produkowane na licencji czeskie ST44 (zwane "Gagarinami"). Choć ich obecność jest nieprzerwana od lat 50., to modernizacja i elektryfikacja sieci spowodowały, że dziś służą głównie w ruchu towarowym, manewrowym i na niezelektryfikowanych liniach.
